Thứ Hai , 23 Tháng Mười 2017

Đau tăng trưởng

Bài viết thứ 1 trong 1 bài thuộc chủ đề Các bài viết của BS. Tâm
 

Trẻ phải thức dậy giữa đêm vì bé kêu đau nhức ở chân? Có thể bé đang bị đau tăng trưởng (Growing pains).

Đau tăng trưởng là các cảm giác đau nhức hoặc đau nhói khó chịu ở vùng cơ của chân, hay xảy ra ở các trẻ trước tuổi đi học và trước tuổi dậy thì. Cơn đau thường xuất hiện vào chiều tối hay về đêm, nhưng cũng có thể làm trẻ phải thức giấc khi đang ngủ.

Đau tăng trưởng thường bắt đầu khoảng 3-4 tuổi, có xu hướng đau lại khi trẻ 8-12 tuổi. Khoảng 10-35% trẻ em sẽ bị đau tăng trưởng ít nhất một lần. Đau xảy ra ở cả trẻ trai và trẻ gái

Nguyên nhân của đau tăng trưởng

Mặc dù có tên là đau tăng trưởng (growing pains) do thường xuất hiện vào lứa tuổi trẻ lớn nhanh, nhưng không có bằng chứng nào cho thấy mối liên quan giữa cơn đau này với tốc độ tăng trưởng của trẻ.

Trước đây, vào khoảng những năm 1930 – 1940, người ta do rằng do tốc độ phát triển của xương nhanh so với các gân cơ gây nên cơn đau. Các hiểu biết hiện nay cho thấy điều này không đúng, tuy nhiên tên cũ vẫn được tiếp tục sử dụng

Thực ra, đau tăng trưởng có thể đơn giản là cơn đau cơ xảy ra sau một ngày các cơ phải hoạt động nhiều. Các hoạt động này có thể là chạy, nhảy hay bơi lội. Trẻ thường không đau khi chơi, nhưng sẽ đau sau đó, khi các cơ thư giãn.

Triệu chứng

Đau tăng trưởng khác nhau theo từng cá nhân. Một số trẻ đau rất nhiều, một số đau ít hơn. Trẻ đau từng đợt ,sẽ có những đợt vài ngày hoặc vài tháng trẻ không đau, sau đó đau lại. Cũng có một số trẻ đau hàng ngày.

Cơn đau thường xuất hiện vào chiều tối hay đêm, ngay trước giờ ăn tối, và trước lúc đi ngủ. Cơn đau có thể rất dữ dội làm trẻ phải thức dậy lúc nửa đêm. Mặc dù vậy, đau sẽ biến mất vào buổi sáng. Trẻ vẫn chơi hay hoạt động bình thường trong những ngày sau. Chính điều này có thể gây những căng thẳng ở trong gia đình do bố mẹ cho là trẻ giả vờ hay làm nũng.

Đau tăng trưởng hầu hết xảy ra ở chân và ở cả hai bên, đặc biệt ở trước đùi, phần bắp chân, hay sau gối. Cơn đau xảy ra khoảng từ 10 – 30 phút, nhưng cũng có thể lên đến vài giờ.

Một số bố mẹ có thể đoán trước được cơn đau sẽ xảy ra, thường vào những ngày trẻ hoạt động nhiều hay khi trẻ mệt mỏi, khó chịu.

Một vài nghiên cứu cho thấy các trẻ đau tăng trưởng có thể nhạy cảm hơn với đau so với các trẻ khác, do vậy những trẻ này cũng thường hay kêu đau đầu và đau bụng cùng lúc với đau chân.

Chẩn đoán như thế nào?

Đau tăng trưởng

Không phải các kiểu đau ở chân đều là đau tăng trưởng, vì vậy để đưa ra chẩn đoán, cần loại trừ các nguyên nhân gây đau khác.

Thông thường bác sĩ sẽ chỉ cần khám lâm sàng để chẩn đoán bệnh. Nếu là đau tăng trưởng, trẻ sẽ không có dấu hiệu bất thường nào khi thăm khám. Hầu hết đau ở cả hai chân và biến mất vào buổi sáng. Nếu trẻ chỉ đau một bên, hay còn đau hay khó chịu vào buổi sáng, cần nghĩ tới các bệnh lý khác. Trong một số trường hợp, bác sĩ cũng sẽ cho xét nghiệm máu hay Xquang để giúp loại trừ các bệnh lý khác.

Điều trị, chăm sóc như thế nào?

Không có điều trị đặc hiệu với đau tăng trưởng. Tin tốt là cơn đau này không gây nên các bệnh lý khác cũng như không ảnh hưởng đến tăng trưởng của trẻ. Cơn đau thường tự cải thiện khi trẻ lớn hơn, trong trường hợp không hết hoàn toàn thì mức độ đau cũng sẽ đỡ hơn.

Bạn không dự phòng được cơn đau, nhưng có thể giúp trẻ dễ chịu hơn bằng các cách sau:

  • Mát-xa chân
  • Kéo giãn các cơ của chân. Phương pháp này có thể khó thực hiện với trẻ nhỏ.
  • Chườm khăn ấm lên chân đau. Chườm trước lúc đi ngủ hay khi trẻ kêu đau. Cẩn thận gây bỏng da và nên kết thúc chườm ấm khi trẻ bắt đầu ngủ được, không nên chườm khi trẻ đang ngủ.
  • Nếu cơn đau không cải thiện, có thể tham khảo ý kiến bác sĩ để sử dụng các thuốc làm giảm đau như paracetamol hay ibuprofen. Không sử dụng Aspirin cho trẻ.

Đồng thời bố mẹ nên khuyên trẻ có giờ nghỉ giải lao khi chơi thể thao và nên chơi nhiều môn thể thao khác nhau để tránh làm một nhóm cơ bị hoạt động quá mức.

Khi nào cần đến bác sĩ ngay?

Cần nhớ một điều quan trọng là đau tăng trưởng hầu hết xảy ra ở cả hai chân. Nếu chỉ đau một chân thì có thể đó là dấu hiệu của bệnh lý khác.

Vấn đề thứ hai cần biết là đau tăng trưởng chỉ ảnh hưởng tới cơ mà không có biểu hiện ở các khớp. Và cơn đau không làm cho trẻ đi khập khiễng hay sốt.

Cần khám bác sĩ nếu như trẻ có các dấu hiệu sau:

  • Chấn thương như té ngã
  • Sốt
  • Chán ăn
  • Đi khập khiễng hay đi lại khó khăn
  • Có ban hay sờ thầy khối, cục trên da
  • Các khớp hay da ở chân có biểu hiện sưng nóng đỏ đau
  • Cảm giác mệt mỏi, yếu tay chân
  • Sụt cân
  • Đau dữ dội
  • Nước tiểu có màu đen, đặc biệt sau khi vận động nhiều

Và tất nhiên, nên khám bác sĩ nếu bạn có bất kì lo lắng hay thắc mắc nào.

Tài liệu tham khảo

  1. https://my.clevelandclinic.org/health/articles/pediatric-growing-pains
  2. http://kidshealth.org/en/parents/growing-pains.html#
  3. http://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/growing-pains/home/ovc-20235503
  4. http://www.webmd.com/children/guide/growing-pains#1
Bạn thích hãy bấm LIKE và SHARE


  • error: