Thứ Tư , 16 Tháng Mười 2019
Trang chủ Chuyên ngành Nhi khoa Các câu hỏi thường gặp về Nhi Khoa Hiểu đúng về thiếu Canxi và vitamin D – Câu hỏi thường gặp

Hiểu đúng về thiếu Canxi và vitamin D – Câu hỏi thường gặp

Bài viết thứ 17 trong 44 bài thuộc chủ đề Các câu hỏi thường gặp về nhi khoa
 

Các bác sĩ tham gia tư vấn

BS. Bùi Thị Hằng https://yhoccongdong.com/profile/bui-thi-hang/
BS. Nguyễn Hữu Châu Đức https://yhoccongdong.com/profile/nguyen-huu-chau-duc/
Ths. Trần Thanh Thỏa https://yhoccongdong.com/profile/tran-thanh-thoa/
BS. Nguyễn Thanh Hưng https://yhoccongdong.com/profile/nguyen-thanh-hung/

Trước khi đi vào từng câu hỏi các bạn nên đọc qua các bài viết thuộc dự án “Chăm sóc trẻ em” để theo dõi các mốc phát triển của bé trong từng giai đoạn (dự án mặc dù đang trong giai đoạn hoàn thành những cũng đã có khá nhiều bài viết để tham khảo).

Câu hỏi 1

Người hỏi: Nguyễn Hằng – Ngày hỏi: 18/4/2015

Tham gia tư vấn: BS. Bùi Thị Hằng

Câu hỏi

Chào bác sĩ. Bé nhà em được 3 tháng rồi nhưng mấy hôm nay em thấy bé bị rụng tóc theo vành khăn nhìn rõ rệt nhưng chưa thấy quấy khóc. Như vậy có phải thiếu Canxi không? Giờ em cần bổ sung hay phải đi khám ở đâu cho bé ạ?

Trả lời

Bé của bạn có quấy khóc đêm không? Có ra mồ hôi nhiều không? Thông thường ở Việt Nam thường trong giai đoạn cữ thì ở phòng kín hoặc tắm nắng không đúng cách nên trẻ dễ thiếu vitamin D là chất giúp hấp thụ Canxi. Mẹ bé mà ăn kiêng thì càng dễ thiếu. Bạn nên bổ sung thêm Canxi trong chế độ ăn của mẹ. Cho trẻ uống thêm vitamin D từ 400 – 800 UI/ngày vào buổi sáng. Bạn có thể mua dễ dàng ở các cửa hàng thuốc. chúc bé khỏe.

Câu hỏi 2

Người hỏi: Nguyễn Hồ Ngọc Anh – Ngày hỏi:  19/4/2015

Tham gia tư vấn: BS. Nguyễn Hữu Châu Đức

Câu hỏi

Cho em hỏi, con em được 1 tháng 2 ngày, lúc sinh 3.5kg đến bây giờ được 5 kg, bé bú sữa công thức là chủ yếu vì mẹ ít sữa, gần đây bé hay quấy khóc lúc nửa đêm, vặn mình, ra mồ hôi trộm và thường bị nấc cụt lúc bú xong. Như vậy bé có bị thiếu Canxi không? Nếu thiếu thì phải bổ sung Canxi như thế nào và uống Canxi loại nào xin bác sĩ tư vấn giúp em, em cám ơn.

Trả lời

Chào em. Cháu tăng cân quá nhanh là không tốt do vậy em cần tăng thêm sữa mẹ cho cháu và giảm lượng sữa công thức!

Về các dấu hiệu thiếu Canxi ở trẻ chưa rõ ràng. Tuy nhiên, em có thể bổ sung vitamin D cho cháu. Đảm bảo rằng không dùng quá 400 đơn vị quốc tế vitamin D mỗi ngày, đây là liều hàng ngày mà Viện Nhi Khoa Hoa Kỳ khuyến cáo đối với trẻ bú sữa mẹ hoàn toàn hay một phần. Em cũng nên cho cháu tắm nắng hàng ngày (trước 9h sáng) để tăng cường hấp thu Canxi thông qua quá trình tổng hợp vitamin D. Nên bế con ra ngoài phòng, ngồi ở nơi không có gió lùa, để lộ tay, chân, lưng, ngực, bụng của trẻ ra ánh nắng mặt trời chừng 15 – 30 phút.

Ngoài ra, em cần ăn đầy đủ, đa dạng các loại thức phẩm, ăn thêm bữa hoặc uống 200ml sữa trước khi ngủ. Chúc cháu chóng khoẻ!

Câu hỏi 3

Người hỏi: Tuyến Phạm – Ngày hỏi: 20/4/2015

Tham gia tư vấn: BS. Nguyễn Hữu Châu Đức

Câu hỏi

Cho em hỏi bổ sung vitamin D với trẻ em thường bổ sung trong thời gian bao lâu ạ?

Trả lời

Việc bổ sung vitamin D cần có sự đánh giá của chuyên gia y tế xem trẻ có thiếu hay không và thiếu nhiều hay ít. Thông thường trẻ sinh đủ tháng, dưới 12 tháng, không được tiếp xúc ánh mặt trời liều bổ sung không quá 400UI/ngày trong 3 tháng.

Câu hỏi 4

Người hỏi: Loan Dang – Ngày hỏi:  29/4/2015

Tham gia tư vấn: Ths. Trần Thanh Thỏa

Câu hỏi

Bác sĩ ơi. Cho em hỏi con em được 3 tháng nhưng cháu nó bị rụng tóc ở sau đầu nhưng chỉ bị một vùng như thế có phải thiếu Canxi không ạ? Em vẫn phơi nắng thường xuyên.

Trả lời

Chào chị. Bé tầm 3-6 tháng rụng tóc có thể là bình thường do nội tiết thay đổi. Lúc đầu, bé nhận nội tiết tố từ mẹ qua máu nên có thể khi thay đổi bé dễ rụng tóc. Sở dĩ các bé rụng tóc có hình vành khăn vì bé thường nằm, cọ xát vùng đó nhiều nên rụng mạnh hơn vùng khác. Mẹ nó cho bé bú sữa mẹ hoàn toàn theo nhu cầu của bé thì không lo thiếu Canxi đâu. Nếu bé rụng một vùng và rụng theo từng mảng thì bạn nên cho bé đi bác sĩ kiểm tra. Thật ra sau khi con sinh ra tầm 3 tháng trở lên, các mẹ nên cho con đi khám toàn diện sức khỏe 1 lần. Đó là lời khuyên của các bác sĩ Hàn Quốc chỗ mình khám thai lúc trước bạn ạ

Câu hỏi 5

Người hỏi: Cuc Hoang – Ngày hỏi: 9/5/2015

Tham gia tư vấn: BS. Bùi Thị Hằng

Câu hỏi

Bé gái em được 6 tháng 10 ngày. Nặng 7kg, lúc sinh 2.9kg. Biết lật và ngồi, chưa trườn, bò. Bé chơi, ngủ ngoan, đang ăn dặm ngày 2 bữa và ti mẹ (không dùng sữa công thức). Bé được phơi nắng ngày 10 phút, nhưng lúc bé chơi, bú, ngủ ra mồ hôi đầu nhiều. Cho em hỏi ra mồ hôi đầu như vậy là sinh lý hay bệnh lý ạ? Có cần bổ sung vitamin D cho bé không ạ?

Trả lời

Thời gian tắm nắng như vậy là ít. Bạn nên cho bé bổ sung thêm vitamin D hàng ngày. Nhu cầu của trẻ khoảng 400 – 800 đơn vị/ngày. Cân nặng của bé tốt. Có nhiều nguyên nhân gây tăng tiết mồ hôi của trẻ. Cần khám và làm thêm xét nghiệm để chẩn doán nguyên nhân. Bạn nên bổ sung thêm vitamin D cho trẻ. Chế độ ăn của mẹ giàu Canxi.

Câu hỏi 6

Người hỏi: Thu Phan – Ngày hỏi: 25/4/2015

Tham gia tư vấn: BS. Nguyễn Hữu Châu Đức

Câu hỏi

Bác sĩ ơi. Cho em hỏi bé nhà em được 7 tháng 24 ngày rồi nhưng chưa mọc cây răng nào cả. Giờ thì bé gặp chỗ nào cũng vịn để đứng. Như vậy bé có thiếu Canxi không ạ?

Trả lời

Chào chị. Trẻ giai đoạn này đã tự vịn đứng thì không thiếu Canxi. Bé của chị có thể mọc răng chậm do cơ địa. Sau này, bé sẽ mọc răng “bù”, mọc một lúc 4-5 cái. Chị nên tiếp tục phơi nắng sáng cho bé, cho bé gậm ruột bánh mì, bánh quy giúp mọc răng, ăn lợn cợn để kích thích nướu răng.

Giai đoạn mọc răng: Răng sữa mọc trong thời gian từ 6 tháng tuổi đến 30 tháng tuổi. Tuỳ từng trẻ mà bộ răng sữa mọc xong lúc 2-3 tuổi. Răng mọc theo nguyên tắc số 4: khoảng tháng T7 thì mọc răng cửa, T11 mọc đủ 4 răng cửa, T15 mọc đủ 8 răng cửa, T19 mọc thêm 4 răng hàm nhỏ, T23 mọc thêm 4 răng nanh, T27 mọc thêm 4 răng số 5 (đủ 20 răng).

Các răng vĩnh viễn bắt đầu mọc từ 6 tuổi đến 12 tuổi trừ răng khôn thì mọc muộn hơn khoảng sau 17 tuổi.

Câu hỏi 7

Người hỏi: Hạnh Nguyễn – Ngày hỏi: 28/5/2015

Tham gia tư vấn: BS. Nguyễn Thanh Hưng vs BS. Bùi Thị Hằng

Câu hỏi

Chào bác sĩ ạ. Bác sĩ tư vấn giúp em với ạ. Con em được 3 tháng 14 ngày lúc sinh be được 2.6kg và hiện tại là bé được 5.6kg (bú mẹ hoàn toàn). Em thấy bé bị rụng tóc và rất khó ngủ, mỗi lúc bé buồn ngủ là khóc thét phải tới 15 phút mới ngủ được (em đã bổ sung Canxi và tắm nắng nhưng không cải thiện). Trước đây 1 tuần, bé đi ị lẹt xẹt 4 đến 5 lần 1 ngày, nhưng mấy ngày gần đây thì mỗi ngày 1 lần. Hôm trước em chích ngừa 5 in 1 về bé bị sốt em có cho bé uống Paracetamol 80 mg thi bé hạ sốt nhưng bé lại ngưng ị từ hôm đó tới giờ. Mong bác sĩ tư vấn giúp em với ạ. Em cảm ơn bác sĩ.

Trả lời

BS Nguyễn Thanh Hưng

Em bé tăng cân như vậy là bình thường, điều này gần đồng nghĩa với khả năng em bé thiếu Canxi là không có. Triệu chứng chị kể, tôi nghĩ là triệu chứng sớm của thiếu vitamin D… Các phụ huynh hay nhầm lẫn vitamin DCanxi (ví dụ dễ hiểu là Canxi như củi thì Vitamin D như que diêm). Chị có thể bổ sung vitamin D cho bé #400 UI – 800 UI/ngày. Các sản phẩm trên thị trường hiện nay đa phần 1 giọt tương ứng với 400 UI, có thể kể ra là Sterogyl, Aquadetrim…

Còn từ “hôm trước đến giờ” tôi không biết mấy ngày nên không giúp chị được về vấn đề 2. Tuy nhiên, nếu bụng bé không chướng, bé không nôn thì chị cứ bình tĩnh và cho bú mẹ hoàn toàn.

Chúc bé khỏe.

BS. Bùi Thị Hằng

Dù Việt Nam là nước nhiệt đới nhưng vẫn thiếu vitamin D nên mẹ nên bổ sung cho trẻ liều nhu cầu như bác sỹ hướng dẫn. Nếu không cải thiện bạn nên đưa trẻ đi khám chuyên khoa.

Câu hỏi 8

Người hỏi: Chin Su – Ngày hỏi: 20/6/2015

Tham gia tư vấn: BS. Nguyễn Hữu Châu Đức

Câu hỏi

Bác sĩ ơi. Con nhà em đã 9 tháng rưỡi, nặng 8.2kg. Bé mọc 4 răng giờ đang chuẩn bị mọc thêm 2 răng nữa. Chiều cao cũng đạt 70cm rồi nhưng sao thóp của cháu vẫn còn rất rộng. Cháu cũng lười ăn dặm mà chỉ bú mẹ là chính. Em băn khoăn không biết cháu có bị thiếu Canxi không và có cần phải cho cháu đi làm xét nghiệm hay không ạ.

Trả lời

Chào chị. Cháu đang phát triển bình thường!

Thóp trước 90% đóng trước 19 tháng. Nếu trên 24 tháng thóp chưa đóng thì nên cho cháu đi khám bác sĩ Nhi nhé.

Chúc cháu luôn khoẻ!

Câu hỏi 9

Người hỏi: Tuyến Phạm – Ngày hỏi: 9/7/2015

Tham gia tư vấn: BS. Nguyễn Hữu Châu Đức

Câu hỏi

Bác sĩ cho em hỏi bé nhà em được 18 tháng rồi, nhưng bị rụng tóc hình vành khăn, nhưng bé biết đi lúc 10 tháng liệu có phải thiếu Canxi không bác sĩ? Nếu thiếu nên bổ sung thế nào ạ? Em Cảm ơn.

Trả lời

Thiếu Canxi ngoài dấu hiệu mọc răng chậm, trẻ còn có các biểu hiện khác như: ngủ không ngon giấc, quấy khóc đêm, ra nhiều mồ hôi khi ngủ, tóc rụng sau gáy thành hình vành khăn, trẻ chậm phát triển vận động như chậm biết bò, biết đứng, biết đi. Nếu chỉ có mỗi dấu hiệu tóc vành khăn thì chưa chắc đã phải do thiếu Canxi.

Bổ sung Canxi cho trẻ thế nào cho đúng?

Trẻ từ 1- 3 tuổi cần 700mg/ngày. Từ khoảng 4 – 8 tuổi cần 1000mg/ngày và từ 9 tuổi trở lên cần 1.300mg/ngày. Các thực phẩm như sữa và những chế phẩm từ sữa (phô mai, sữa chua) chứa chất này dồi dào nhất. Sữa nguyên kem và sữa tươi có hàm lượng Canxi như nhau. Ngoài ra, rau lá có màu xanh sậm, hải sản (tôm, cua, nghêu…), cá, đậu là những nguồn cung cấp canxi tự nhiên cho cơ thể.

Trường hợp trẻ ốm, vẫn có thể cho con uống chung Canxi với các loại thuốc trị bệnh. Tuy nhiên, Canxi có thể tương tác với vài loại thuốc như: kháng sinh Tetracyclin, thuốc trị bệnh tuyến giáp… Vì vậy, khi bổ sung Canxi cần được sự tham vấn của bác sĩ. Bạn nên cho trẻ dùng viên bổ sung Canxi carbonate sau khi ăn. Ngoài ra, vitamin D giúp cơ thể tăng cường hấp thụ Canxi. Bạn nên cho trẻ tắm nắng, tham gia các hoạt động ngoài trời. Đây là nguồn cung cấp vitamin D tự nhiên cho cơ thể dồi dào nhất.

Lượng canxi và vitamin D bổ sung theo tuổi

Với trẻ từ 1 tuổi thì bổ sung chế độ ăn với Xương cá ( nhất là cá đỏ-Hồi) rất giàu Canxi cho trẻ. Một phần ăn (khoảng 85g) cá hồng cả xương, cung cấp khoảng 180mg Canxi, bằng 2/3 lượng Canxi trong một cốc sữa. Cái khó là làm sao cho trẻ ăn được xương cá. Ở Việt Nam hiện nay có chả cá Dr. Hong Nguyen được sản xuất theo công nghệ Nhật Bản sử dụng 100% nguyên liệu từ cá không thêm bất cứ hoá chất gì là sản phẩm hoàn toàn tốt cho sức khoẻ bé có thể giúp bổ sung canxi hiệu quả và an toàn.

Câu hỏi 10

Người hỏi: Sakura Chan – Ngày hỏi: 9/7/2015

Tham gia tư vấn: BS. Nguyễn Hữu Châu Đức

Câu hỏi

Các bác sỹ cho em hỏi với ạ: bé nhà em gần 4m, bé hay bị ra mồ hôi tay chân rất nhiều nhưng chỉ lúc thức còn lúc ngủ thì tay chân cháu lại rất ấm mà em đọc thấy bảo mồ hôi trộm thì hay ra lúc ngủ vậy có phải do cháu thiếu chất gì không ạ? Làm thế nào để khắc phục ? Em xin cảm ơn ạ!

Trả lời

Chào chị. Trẻ nhỏ do hệ thần kinh đang hoàn thiện nên ra nhiều mồ hôi. Nếu cháu vẫn bú tốt, không hay ho sốt, biết lật, hóng chuyện, cười đùa… Đạt các mốc phát triển trẻ 4 tháng sau thì không thiếu chất:

  • Trí thông minh
    • Bắt đầu phân biệt được tất cả các gam màu (xanh và đỏ thường là hai màu sắc được ưa thích nhất).
    • Quan tâm đến những họa tiết phức tạp hơn.
    • Tầm nhìn được cải thiện lên mức 20/40 (có thể thấy được người và vật trong phòng, nhưng vẫn nhìn tốt những người ở gần mình hơn).
    • Theo dõi được những vật chuyển động nhanh bằng mắt.
    • Theo dõi được các vật chuyển động qua lại (180 độ) khi treo cách mặt trẻ khoảng 15 cm.
    • Khả năng chú ý được nâng cao.
    • Khám phá về mối quan hệ nguyên nhân – kết quả.
    • Khám phá về sự tồn tại của các vật thể (chẳng hạn như một món đồ chơi rớt trên sàn nhà vẫn nằm ở đấy dù trẻ có nhìn thấy được hay không).
  • Kỹ năng giao tiếp
    • Sử dụng các tiếng khóc khác nhau để diễn tả những trạng thái khác nhau như đói, đau, buồn ngủ hoặc buồn chán.
    • Lắng nghe những âm tiết, nhịp điệu của tiếng mẹ đẻ và sao chép những âm thanh ấy.
    • Bập bẹ phát âm những từ gần giống với ngôn ngữ thực tế.
    • Cười vang thành tiếng.
    • Có thể thử phát ra những âm tiết phức tạp kết hợp giữa nguyên âm và phụ âm như “m-a”, “b-a”.
  • Kỹ năng vận động
    • Tự giữ thẳng đầu khi được bế thẳng trên tay hoặc trên đùi của bạn.
    • Chống khuỷu tay để chuyển từ tư thế nằm sấp sang nằm ngửa.
    • Có thể vẫy tay, đá và vung chân.
    • Có thể lật người.
    • Phối hợp giữa tay và mắt (dùng tay với lấy một vật nhìn thấy được).
    • Đưa các vật vào miệng một cách chính xác.
    • Dùng tay để khám phá cơ thể, có thể nắm lấy chân ở tư thế nằm ngửa.
    • Nắm lấy khi các món đồ chơi được đặt vào tay.
    • Ghì chân xuống khi được giữ đứng trên một bề mặt phẳng.
  • Cảm xúc
    • Tập trung quan sát gương mặt và giao tiếp bằng ánh mắt.
    • Bắt chước một số biểu hiện trên gương mặt như nhăn nhó hay mỉm cười.
    • Bày tỏ vui mừng khi thấy chị.
    • Có thể được dỗ dành khi nhõng nhẽo bằng sự hiện diện và giọng nói của chị.

Chị lưu ý giữ ấm chân tay cho bé bằng các cách sau: cho bé ngủ phòng có diện tích hẹp, mùa đông kín cửa không để gió lùa, có quạt sưởi những ngày thời tiết dưới 17 độ C, cho quạt sưởi phòng khoảng 10 phút trước kho cho bé ngủ. Không bịt kín chân tay, vì nếu bạn bọc nóng quá, vải không thấm mồ hôi lúc đó mồ hôi ngấm ngược trở lại chân tay bé, khiến cho khu vực này càng bị nhiễm lạnh nhiều hơn.

Khi bé lớn hơn chị có thể cho bé ngâm chân tay bằng nước ấm, pha gừng muối trước khi đi ngủ.

Chúc cháu luôn khoẻ!

Câu hỏi 11

Người hỏi: Trịnh Thị Kim Dung – Ngày hỏi: 24/7/2015

Tham gia tư vấn: BS. Nguyễn Hữu Châu Đức

Câu hỏi

Bác sĩ cho em hỏi với ạ. Bé nhà em được 17 tháng chưa biết đi. Không bị rụng tóc như thế là bị thiếu Canxi ạ.

Trả lời

Chào chị. Điều kiện để bé đi được cần đảm bảo các hệ thống cơ xương khớp và thần kinh hoạt động phát triển bình thường. Trẻ bắt đầu tập đi từ tháng thứ 9, nhưng tuỳ thể trạng mỗi cháu mà thời gian này có thể xê dịch đến tháng 16-18. Nếu sau 20 tháng mà trẻ không biết đi là có vấn đề sức khoẻ.

Hiện cháu đã 17 tháng tuổi thì chị cần đánh giá xem cháu có đạt các mốc của trẻ 15 tháng trong bài viết sau hay không? https://yhoccongdong.com/thongtin/cham-soc-tre-khoe-giai-doan-15-thang-tuoi/. Sau đó đánh giá tiếp đạt như trẻ 18 tháng hay không?

Ngoài ra, chị cần cho cháu khám bác sĩ để kiểm tra các dị tật ở trẻ có hay không như ở đoạn xương chân nào đó, nhất là đoạn khớp với xương hông; bị chứng teo cơ bắp chân hoặc một số bệnh về cơ bắp khác. Các bệnh về hệ thống thần kinh và cột sống mắc phải sau khi sinh, hoặc do bẩm sinh đều có ảnh hưởng tới khả năng giữ người được cân bằng hoặc làm chân bị liệt khiến đứa trẻ không đi được bình thường.

Ngoài ra, chị cần chú ý đến chế độ dinh dưỡng của trẻ đã hợp lý chưa?

Để hỗ trợ trẻ tập đi, cần cho trẻ tắm nắng sớm mỗi ngày từ 15-30 phút trước 9am. Ánh nắng sớm giúp cơ thể tổng hợp vitamin D để cơ thể hấp thu Canxi tối đa và giúp cho hệ xương của bé cứng cáp. Khuyến cáo bổ sung 400UI vitamin D hàng ngày cho trẻ đang tập đi.

Sau khi đọc tất cả các câu hỏi và tài liệu mà chúng tôi đã cung cấp, nếu bạn vẫn chưa giải đáp được thắc mắc của mình vui lòng đặt câu hỏi tại Group Nhi khoa Y học cộng đồng  để được tư vấn.

Nếu bài viết hữu ích, bạn thích hãy bấm LIKE và SHARE để ủng hộ nhé.