Thứ Hai , 24 Tháng Hai 2020
Trang chủ Chuyên mục Ung thư Ung thư trẻ em U thần kinh trung ương ở trẻ em: Chăm sóc theo dõi

U thần kinh trung ương ở trẻ em: Chăm sóc theo dõi

Bài viết thứ 7 trong 9 bài thuộc chủ đề U thần kinh trung ương ở trẻ em
 

Biên dịch: Nguyễn Lê Hồng Phúc

Hiệu đính: Bs Phạm Nguyên Quân, Lê Hà Cảnh Châu

Được chấp thuận bởi Ban biên tập Cancer.net, tháng 1/2019

Được chấp thuận bởi Ban biên tập Yhoccongdong.comtháng 7/2019

Bài viết này trình bày các phương pháp chăm sóc y tế cho trẻ sau khi kết thúc quá trình điều trị tích cực và tầm quan trọng của việc chăm sóc này. Hãy sử dụng menu để xem các phần khác.

Việc chăm sóc cho những bệnh nhi được chuẩn đoán u thần kinh trung ương (TKTW) không dừng lại sau khi quá trình điều trị tích cực kết thúc. Nhóm chăm sóc y tế của trẻ sẽ tiếp tục kiểm tra để đảm bảo khối u không tái phát, kiểm soát các tác dụng phụ và theo dõi sức khỏe toàn diện của trẻ. Những công việc đó được gọi là chăm sóc theo dõi. Tất cả trẻ em đã điều trị khối u TKTW nên được chăm sóc theo dõi suốt đời.

Việc chăm sóc theo dõi có thể bao gồm các kiểm tra sức khỏe thường xuyên, các cận lâm sàng hoặc cả hai. Bác sĩ sẽ theo dõi tình hình hồi phục sức khỏe của trẻ trong vài tháng và vài năm tiếp theo. Xem thêm về Tầm quan trọng của việc chăm sóc theo dõi ở đây.

Theo dõi tái phát

Một mục tiêu của chăm sóc theo dõi là kiểm tra sự tái phát của bệnh, nghĩa là sự quay trở lại của khối u. Một khối u tái phát do có một số vùng nhỏ tế bào khối u trong cơ thể vẫn chưa được phát hiện. Qua thời gian, các tế bào tăng về mặt số lượng, đến một mức nào đó nó sẽ biểu hiện qua các kết quả cận lâm sàng hoặc gây ra các triệu chứng lâm sàng.

Trong quá trình chăm sóc theo dõi, bác sĩ điều trị sẽ cung cấp cho bạn các thông tin cá nhân hóa về nguy cơ tái phát. Bác sĩ sẽ hỏi các câu hỏi cụ thể về sức khỏe của trẻ. Một số trẻ sẽ được làm xét nghiệm máu, hoặc xét nghiệm hình ảnh, đây được xem như một phần thường quy của chăm sóc theo dõi. Nhưng các xét nghiệm này được xem xét dựa trên nhiều yếu tố, bao gồm giai đoạn của khối u được chẩn đoán trước đó và phương pháp điều trị đã áp dụng.

Việc dự đoán trước khi làm các xét nghiệm theo dõi hoặc chờ đợi kết quả xét nghiệm có thể gây căng thẳng cho bạn và các thành viên khác trong gia đình. Điều này được gọi là “scan-xiety”, tạm dịch là những lo lắng, sợ hãi quanh ý tưởng phải làm xét nghiệm hình ảnh (scan) để kiểm tra ung thư. Đọc thêm về Đối phó với các loại căng thẳng ở đây

Kiểm soát các tác dụng phụ dài hạn và muộn của U TKTW ở trẻ em

Các tác dụng phụ đôi khi có thể kéo dài một khoảng thời gian sau khi đã xong điều trị tích cực. Đây được gọi là các tác dụng phụ dài hạn hoặc tác dụng phụ muộn, chúng có thể kéo dài từ vài tháng đến vài năm sau khi được chẩn đoán.

Các tác dụng phụ muộn của u TKTW ở trẻ em bao gồm chậm phát triển, có vấn đề trong học tập, ung thư thứ phát, vấn đề về hormone, chậm tăng trưởng, các vấn đề về khả năng giữ thăng bằng và thị lực của trẻ. Những trẻ đã điều trị u não có thể có các vấn đề về trí nhớ, suy nghĩ và chú ý. Chúng có nguy cơ cao mắc các vấn đề lo âu hoặc bị trầm cảm.

Dựa trên loại điều trị đã áp dụng cho trẻ, bác sĩ sẽ đề nghị một số kiểm tra và xét nghiệm để xem xét các tác dụng phụ có thể xảy ra. Ví dụ, xạ trị vùng đầu và cột sống có thể gây ra các triệu chứng về nhận thức và nội tiết. Mức độ nghiêm trọng của những triệu chứng đó rất khác nhau và phụ thuộc vào độ tuổi, mức độ xạ trị mà trẻ nhận được. Tương tự, nguy cơ và khả năng xảy ra tác dụng phụ của phẫu thuật cũng rất đa dạng, phụ thuộc vào vị trí khối u và sự phát triển của nó. Nguy cơ của hóa trị và ung thư thứ phát phụ thuộc rất lớn vào quá trình điều trị, bao gồm loại thuốc và liều lượng thuốc sử dụng. Bác sĩ sẽ đề nghị các xét nghiệm sàng lọc ung thư cần thiết.

Các xét nghiệm chăm sóc theo dõi thường bao gồm CT hoặc MRI não có thể kèm theo cột sống, xét nghiệm hormone, xét nghiệm kiểm tra tình trạng hoạt động của não, sự tăng trưởng và phát triển của bệnh nhi. Chăm sóc theo dõi này còn bao gồm cả quan tâm đến chất lượng sống, bao gồm mọi vấn đề về phát triển hoặc cảm xúc.

Nhóm Ung thư trẻ em (COG) đã nghiên cứu các tác động về thể chất và tâm lý đến những người chiến thắng ung thư thời thơ ấu. Dựa vào nghiên cứu này, COG đã khuyến nghị chăm sóc theo dõi lâu dài cho trẻ em, thiếu niên và thanh niên. Khuyến nghị này được đăng trên trang web: www.survivorshipguidelines.org.

Giữ hồ sơ y tế của trẻ

Bạn sẽ được khuyến khích sắp xếp và lưu giữ lại hồ sơ y tế của trẻ. Các bác sĩ sẽ giúp bạn điều này. Như vậy, khi đứa trẻ trưởng thành, chúng sẽ có một hồ sơ y tế rõ ràng bao gồm tiền căn bệnh lý, chẩn đoán, điều trị, lời khuyên của bác sĩ về việc sắp xếp thời gian cho việc chăm sóc theo dõi. Hiệp hội Ung thư lâm sàng Hoa Kỳ (ASCO) cung cấp các biểu mẫu giúp tạo ra bản tóm tắt điều trị nhằm theo dõi quá trình điều trị và thiết lập kế hoạch chăm sóc trẻ chiến thắng ung thư.

Một số trẻ phải tiếp tục gặp bác sĩ chuyên khoa ung bướu, trong khi những trẻ khác sẽ được chăm sóc bởi các bác sĩ gia đình hoặc các chuyên gia chăm sóc y tế khác. Quyết định này phụ thuộc vào nhiều yếu tố, bao gồm: Loại và giai đoạn của ung thư, tác dụng phụ của quá trình điều trị, bảo hiểm y tế và lựa chọn của gia đình bạn. Hãy trao đổi với đội ngũ chăm sóc y tế về các bước điều trị tiếp theo cũng như bất kỳ mối quan tâm nào đến sức khỏe tương lai của trẻ.

Nếu bác sĩ không trực tiếp tham gia chăm sóc con bạn sẽ hướng dẫn chăm sóc theo dõi, hãy nhớ chia sẻ các mẫu tóm tắt điều trị và kế hoạch chăm sóc sau điều trị với họ và với tất cả những người liên quan. Chi tiết về phương pháp điều trị cụ thể được đưa ra rất có giá trị đối với các chuyên gia chăm sóc y tế, những người sẽ chăm sóc trẻ trong suốt cuộc đời.

Phần tiếp theo trong hướng dẫn là Chiến thắng bệnh. Phần này sẽ giới thiệu cách đối diện với thách thức trong cuộc sống hằng ngày sau khi được chẩn đoán u TKTW. Bạn có thể xem những bài viết khác cùng chủ đề trong danh sách này.

Tài liệu tham khảo

https://www.cancer.net/cancer-types/central-nervous-system-tumors-childhood/follow-care

Nếu bài viết hữu ích, bạn thích hãy bấm LIKE và SHARE để ủng hộ nhé.