Teo âm đạo

Tổng quan

Teo âm đạo (viêm teo âm đạo) là tình trạng thành âm đạo mỏng đi, khô và viêm do hàm lượng estrogen trong cơ thể thấp . Teo âm đạo thường xảy ra nhất sau khi mãn kinh.

Đối với nhiều phụ nữ, teo âm đạo không chỉ gây đau  khi giao hợp  mà còn dẫn đến các triệu chứng khó chịu đường tiết niệu. Vì tình trạng này gây ra cả triệu chứng âm đạo và tiết niệu nên các bác sĩ sử dụng thuật ngữ “hội chứng tiết niệu sinh dục thời kỳ mãn kinh (GSM)” để mô tả chứng teo âm đạo và các triệu chứng kèm theo.

Hiện có sẵn các phương pháp điều trị đơn giản, hiệu quả cho hội chứng tiết niệu sinh dục thời kỳ mãn kinh (GSM). Nồng độ estrogen giảm dẫn đến những thay đổi trong cơ thể người bệnh, nhưng không có nghĩa là bạn phải sống chung với sự khó chịu của GSM.

Triệu chứng

Các dấu hiệu và triệu chứng của hội chứng tiết niệu sinh dục thời kỳ mãn kinh (GSM) có thể bao gồm:

• Khô âm đạo
• Rát âm đạo
• Tiết dịch âm đạo
• Ngứa bộ phận sinh dục
• Nóng rát khi đi tiểu
• Tiểu gấp
• Đi tiểu thường xuyên
• Nhiễm trùng đường tiết niệu tái phát
• Tiểu không tự chủ
• Chảy máu nhẹ sau khi quan hệ
• Khó chịu khi giao hợp
• Giảm chất bôi trơn âm đạo khi quan hệ tình dục
• Thu ngắn và thắt chặt ống âm đạo

Khi nào cần gặp bác sĩ

Nhiều phụ nữ sau mãn kinh gặp phải GSM. Nhưng ít người tìm đến điều trị. Phụ nữ có thể xấu hổ khi chia sẻ về các triệu chứng của họ với bác sĩ và có thể cam chịu sống chung với những triệu chứng này.

Bất cứ khi nào bạn có triệu chứng chảy máu âm đạo không rõ nguyên nhân, tiết dịch bất thường, nóng rát hoặc đau nhức thì hãy đến gặp bác sĩ ngay.

Ngoài ra, hãy đi khám bác sĩ nếu gặp phải tình trạng đau khi giao hợp mà không thể giải quyết bằng cách sử dụng kem dưỡng ẩm âm đạo (K-Y Liquibeads, Replens, Sliquid,…) hoặc chất bôi trơn gốc nước (Astroglide, K-Y Jelly, Sliquid,…).

Nguyên nhân

Hội chứng tiết niệu sinh dục của thời kỳ mãn kinh là do sự giảm sản xuất estrogen. Ít estrogen làm cho các mô âm đạo mỏng hơn, khô hơn, kém đàn hồi và dễ vỡ hơn.

Sự sụt giảm nồng độ estrogen có thể xảy ra:

• Sau mãn kinh
• Trong những năm trước mãn kinh (tiền mãn kinh)
• Sau khi phẫu thuật cắt bỏ cả hai buồng trứng (mãn kinh do phẫu thuật)
• Trong thời gian cho con bú
• Trong khi dùng thuốc có thể ảnh hưởng đến nồng độ estrogen, chẳng hạn như một số loại thuốc tránh thai
• Sau khi xạ trị vùng chậu để điều trị ung thư
• Sau hóa trị ung thư
• Là một tác dụng phụ của điều trị nội tiết tố ung thư vú

Các dấu hiệu và triệu chứng GSM có thể bắt đầu ảnh hưởng người bệnh trong những năm trước khi mãn kinh hoặc chúng có thể không trở thành vấn đề cho đến vài năm sau khi mãn kinh. Mặc dù tình trạng này khá phổ biến nhưng không phải tất cả phụ nữ mãn kinh đều mắc phải GSM. Hoạt động tình dục thường xuyên dù có hoặc không có bạn tình đều có thể giúp phụ nữ duy trì các mô âm đạo khỏe mạnh.

Khô âm đạo

Thông thường, niêm mạc âm đạo bao gồm các mô khỏe mạnh dày vài lớp và ẩm tự nhiên. Lớp niêm mạc âm đạo khô trở nên mỏng hơn và mất đi độ ẩm tự nhiên.

Các yếu tố nguy cơ

Một số yếu tố có thể góp phần vào GSM, chẳng hạn như:

• Hút thuốc. Hút thuốc lá ảnh hưởng đến sự lưu thông máu và có thể làm giảm lưu lượng máu và oxy đến âm đạo và các khu vực lân cận khác. Hút thuốc cũng làm giảm tác dụng của estrogen tự nhiên trong cơ thể.
• Không sinh qua đường âm đạo. Các nhà nghiên cứu đã quan sát thấy rằng những phụ nữ chưa bao giờ sinh con qua đường âm đạo có nhiều khả năng phát triển các triệu chứng GSM hơn những phụ nữ sinh con qua đường âm đạo.
• Không có hoạt động tình dục. Hoạt động tình dục, có hoặc không có bạn tình, sẽ làm tăng lưu lượng máu và làm cho các mô âm đạo đàn hồi hơn.

Biến chứng

Hội chứng tiết niệu sinh dục của thời kỳ mãn kinh làm tăng nguy cơ:

• Nhiễm trùng âm đạo. Những thay đổi trong cân bằng axit của âm đạo làm cho nhiễm trùng âm đạo dễ xảy ra hơn.
• Vấn đề về tiết niệu. Những thay đổi về tiết niệu liên quan đến GSM có thể góp phần gây ra các vấn đề về tiết niệu. Người bệnh có thể cảm thấy tiểu nhiều, tiểu gấp hoặc cảm giác nóng rát khi đi tiểu. Một số phụ nữ bị nhiễm trùng đường tiết niệu nhiều hơn hoặc rò rỉ nước tiểu (không tự chủ).

Phòng ngừa

Hoạt động tình dục thường xuyên, dù có hoặc không có bạn tình, có thể giúp ngăn ngừa hội chứng tiết niệu sinh dục ở thời kỳ mãn kinh. Hoạt động tình dục làm tăng lưu lượng máu đến âm đạo, giúp giữ cho các mô âm đạo khỏe mạnh.

Tài liệu tham khảo

https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/vaginal-atrophy/symptoms-causes/syc-20352288